Boyun Düzleşmesi Nedir, Nasıl Tedavi Edilir?
Tıp literatüründe servikal lordoz kaybı olarak da bilinen boyun düzleşmesi, boynun kendine has kıvrımını kaybetmesi olarak açıklanabilir. Omurganın boyun kısmındaki kavisi, farklı etkenlere bağlı olarak açısını kaybedebilir ve hatta düzleşebilir. Boyun düzleşmesi, çağın getirdiği sedanter yaşam tarzının sonuçlarından biridir. Ancak osteoporoz, travmalar, omurganın gelişimsel problemleri, kötü postür, musküler distrofiler ve paget hastalığı gibi pek çok farklı rahatsızlık da boyun düzleşmesi nedenleri arasında yer alır. Boyun düzleşmesi, ağrı ve rahatsızlık hissi ile karakterizedir. Tedavi edilmeyen ve şiddetli vakalarda kişinin hareket kabiliyetini kısıtlayabilir. Bu durum omurganın olası baskılara karşı şok emme kapasitesinde azalmaya neden olur. Böylece kişi, ciddi yaralanmalara karşı açık hale gelebilir. Fizik muayene ve radyolojik görüntüleme yöntemleri ile boyun düzleşmesi tanısı koyulabilir. Boyun düzleşmesi tedavisi ise rahatsızlığa yol açan etkene bağlı olarak farklı şekillerde yapılabilir. Boyun düzleşmesi tanı ve tedavi yöntemlerine geçmeden önce sıklıkla merak edilen “Boyun düzleşmesi nedir?” sorusunu yanıtlamak gerekir.
Boyun Düzleşmesi Nedir?
Omurga toplam 33 omurdan oluşur. Bu omurların 7 tanesi boyun bölgesinde yer alır. Sağlıklı bireylerde omurganın tümü farklı açılarda kıvrımlı bir yapıya sahiptir. Bel ve boyun bölgesindeki omurlar C harfi şeklindeyken, kalça ve sırt bölgesinde yer alan omurlar, ters C şeklindedir. Kişinin bel bölgesi olması gerekenden daha kavisli olursa bu durum lordoz olarak adlandırılır. Sırt bölgesi ise tam tersine daha fazla çıkıntı oluşturacak şekilde eğimli ise bu da kifoz olarak tanımlanır. Servikal lordoz kaybı ya da servikal lordoz düzleşmesi, boynun doğal yapısında bulunan eğimin düzleşmesi, açısını kaybetmesi olarak açıklanabilir. Şiddetli vakalarda ise boynun ters yönde çıkıntı yapması ya da tıp dilindeki adıyla servikal kifoz ortaya çıkabilir.
Sağlıklı bireylerin boynunda bulunan açı, kafanın dengede kalmasını sağlar. Buna ek olarak baş bölgesine herhangi bir darbe geldiğinde, başın daha kolay bir şekilde hareket edebilmesine olanak tanır. Farklı bir deyişle boyun açısı, kişiyi olası travmalardan koruyacak şekildedir. Boyun düzleşmesi, boyunda yer alan doğal kıvrımın 20 dereceden daha az olacak şekilde düzleşmesi durumudur. Boyun düzleşmesi rahatsızlığına zamanında müdahale edilmediğinde hastalık ilerleyişini sürdürebilir. Buna bağlı olarak kişide servikal kifoz olarak da bilinen boynun ters yönde tümsekleşmesi görülebilir. İnsan omurunun kavisli yapısı, kişinin dengeli bir şekilde ayakta durabilmesini ve günlük aktivitelerini rahatlıkla yapabilmesine olanak tanır. Ancak bu kavislerdeki azalma veya artış, kemik, kas ve bağ dokularına fazladan yük binmesine yol açarak kişide pek çok farklı rahatsızlığın ortaya çıkmasına yol açabilir. Boyun düzleşmesine bağlı olarak, kişide boyun ağrısı ve baş ağrısı gibi semptomlar görülebilir.
Boyun Düzleşmesi Belirtileri Nelerdir?
Boyun düzleşmesi, bölge kaslarının farklı yönlere çekilmesine ve kasılmasına yol açar. Dolayısıyla boyun düzleşmesi varlığında en sık karşılaşılan belirti, kas ağrısıdır. Boyun düzleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan ağrı, kişinin boynunda, omuzlarında ve hatta bel bölgesinde sızı şeklinde hissedilebilir. Ense ağrısı, omuzlarda yük varmış gibi bir ağırlık hissi ve boyun kaslarında güçsüzlük, boyun düzleşmesi belirtileri arasında yer alır. Bazı kişilerde ise boynun doğal kıvrımını kaybetmesi sonucu baş ağrısı ve hareket kısıtlılığı da görülebilir. Boyun düzleşmesine bağlı olarak gelişen hareket kısıtlılığı, genellikle fiziksel aktiviteler sırasında zorlanma ile kendini gösterir. Ancak boyun düzleşmesi bazı kişilerde hiçbir belirtiye neden olmayabilir. Ortaya çıkan belirtilerin bir kısmı ise herkeste aynı şekilde seyretmeyebilir. Bu nedenle düzenli olarak sağlık kontrolünden geçmek ve boyun düzleşmesi belirtilerini bilmek önemlidir. Eğer hiçbir belirti yoksa boyun düzleşmesinin varlığı, evde düz bir zemine yatarak, sırt ile boyun eğrisi arasında çok fazla boşluk olup olmadığı kontrol edilebilir. Boyun düzleşmesine bağlı olarak sinir köklerinde bası olması durumunda ise karıncalanma, elektrik çarpması şeklinde ağrı, kas kontrolünün sağlanamaması, kol ağrısı ve elde uyuşma gibi farklı belirtiler de görülebilir. Boyun düzleşmesi belirtilerinin bir ya da birkaçının kişide olması durumunda ise vakit kaybedilmeden bir ortopedi uzmanına muayene olunması önerilir. Çünkü boyun düzleşmesi olası bir düşme veya kaza gibi travmalarda kişiyi sakatlanmalara yatkın hale getirebilir. Pek çok kişi tarafından sorulan sorulardan biri de “Boyun düzleşmesi neden olur?” şeklindedir.
Boyun Düzleşmesi Nedenleri Nelerdir?
Boyun düzleşmesi genellikle postür bozukluğundan kaynaklanır. Kişinin ayaktayken, otururken ya da uyurken uzun süre ile uygun olmayan pozisyonda kalması boyun düzleşmesine neden olabilir. Bu durum tekrarlayan hareketlerden, uzun süre ile akıllı cihazlar ve bilgisayar başında vakit geçirmekten de kaynaklanabilir. Bunlara ek olarak boyun düzleşmesi nedenleri şu şekilde sıralanabilir:
- Travmalar: Trafik kazası, düşme, çarpma gibi pek çok farklı şekillerde oluşabilen travma, boyun düzleşmesine ve hatta servikal kifoza neden olabilir. Travmalara bağlı boyun düzleşmesi, çoğunlukla bölgedeki ligamentlerin yırtılması ya da kırılmasına bağlı olarak meydana gelir.
- Konjenital Bozukluklar: Doğum kusurları veya doğumdan kaynaklanan rahatsızlıklar, boyun düzleşmesine neden olabilir. Bazı vakalarda görülen omurganın anormal şekilde büyümesi, boyunda sağlıklı olmayan eğriler oluşmasına yol açabilir.
- Dejeneratif Disk Hastalığı: Yaşın ilerlemesi ile birlikte omurlar arasındaki diskler aşınmaya ve yıpranmaya başlar. Buna bağlı olarak disklerde incelme ve çökme meydana gelebilir. Bu etken, boynun doğal kıvrımının farklılaşmasına yol açabilir.
- Osteoporoz: Halk arasında kemik erimesi olarak da bilinen osteoporoz, kemik yoğunluğunun kaybedilmesine ve dolayısıyla kırık riskinin artmasına yol açan bir rahatsızlıktır. Osteoporoz varlığında boyun düzleşmesi görülebilir.
- Musküler Distrofiler: Kas kütlesinde kayıp, güçsüzlük ve kas gelişiminde bozulma gibi belirtilere yol açan musküler distrofi varlığında boyun kasları da etkilenebilir. Buna bağlı olarak boyun düzleşmesi görülebilir.
- Paget Hastalığı: Kemik yapımı ve yıkımının bir döngü içerisinde olması gerekir. Paget hastalığında ise kemik yıkımı hızlanır. Buna bağlı olarak boyun omurlarında, deformite, şekil bozuklukları ve dolayısıyla boyun düzleşmesi görülebilir.
Boyun Düzleşmesi Tanısı Nasıl Koyulur?
Boyun düzleşmesi belirtileri ile ortopedi uzmanına başvurduğunda hekim, öncelikle kişinin anamnezini alır ve ardından fizik muayenesini yapar. Gerekli durumlarda röntgen, MR ve BT gibi radyolojik görüntüleme yöntemlerine başvurulabilir. Elde edilen bulgular ışığında boyun düzleşmesi teşhis edilir.
Boyun Düzleşmesi Nasıl Tedavi Edilir?
Boyun düzleşmesine pek çok farklı rahatsızlık yol açabilir. Bu nedenle bazı durumlarda tedavi, altta yatan odak hastalığa göre farklı şekillerde yapılabilir. Ancak genel olarak boyun düzleşmesi tedavisinde, bir süre boyunluk ve korse gibi yardımcı ortezler kullanılabilir. Hareketsiz yaşam süren bireylerde, bölge kaslarının güçlendirilmesi ve postürün düzenlenmesi için egzersiz önerilerinde bulunulabilir. Kişiye fizik tedavi uygulamaları önerilebilir. Boyun düzleşmesi belirtileri arasında yer alan ağrının hafiflemesi için ağrı kesici, nonsteroid antienflamatuar, kas gevşetici ve topikal ilaçlar reçete edilebilir. Boynu zorlayan aktivitelerden kaçınmak, boynu dinlendirmek, uyku için özel bir boyun yastığı seçmek, soğuk kompres uygulamaları, ısı uygulamaları, evde yapılabilir. Hekim, medikal tedavilere ek olarak boyun düzleşmesi evde tedavi yöntemleri hakkında kişiyi bilgilendirir. Daha şiddetli vakalarda ise cerrahi girişimlerde bulunulabilir.
Eğer siz de hareketsiz bir yaşam sürüyorsanız ve kendinizde boyun düzleşmesi olduğunu düşünüyorsanız bir ortopedi uzmanına başvurarak muayene olabilirsiniz.